‘Niemand mag iemand dwingen tot vaccinatie’

‘Niemand mag iemand dwingen tot vaccinatie’
https://images.nrc.nl/kASvLPSQwnWrbnl3QMfyeRN0AgY=/1200×627/smart/filters:no_upscale()/s3/static.nrc.nl/images/gn4/stripped/data43518877-df8519.jpg

Wat een kinderen lopen hier rond. Pubermeisjes in gewatteerde jacks en met kniekousen die in groepjes van drie, vier of zeven Lee Street oversteken. Een sliert jongetjes met pijpenkrullen onder hun keppeltjes stept over de stoep. Jongemannen met witte gewaden waar kwastjes aan bungelen, en donkere jasjes eroverheen. Tegenover elke volwassene op straat in Williamsburg, een buurt in Brooklyn, New York, lijken wel vier of vijf kinderen te staan. In de piepkleine plaatsjes voor de huizen zijn driewielers, skelters, trapauto’s of fietsjes opgestapeld. En de gratis gouden gidsen zijn net rondgedeeld, overal op de portiektrappen liggen nog in plastic verpakte exemplaren van het Jewish Phonebook 2019.

Dit is postcodegebied 11211, een van de vier postcodes in Brooklyn die sinds deze week door de gezondheidsdienst van New York is aangewezen als mazelengebied. Dat betekent dat iedereen die „woont, werkt of verblijft” in deze gebieden en die niet is ingeënt tegen mazelen, bof en rode hond 48 uur de tijd krijgt om zichzelf en kinderen ouder dan zes maanden alsnog te laten inenten. Zo niet, dan lopen zij het risico op een boete of zelfs gevangenisstraf.

In Williamsburg wonen zo’n 150.000 mensen. Woensdag meldde de gezondheidsdienst dat onder hen 228 gevallen van mazelen zijn bevestigd, waarvan 26 nieuwe gevallen deze week.

Op een bankje voor een huis op Harrison Avenue zit een man van een jaar of 35. Hij draagt een zwarte mantel, een zwarte, vilten hoed en een ronde bril. Om hem heen staan vier kinderen tussen de drie en zes jaar. Weet hij hoe de overheid hier optreedt tegen mazelen? Hij maakt een hulpeloos gebaar en staat abrupt op. „Komm kinder”, zegt hij, en loopt weg, de kinderen achter zich aan.

Een jonge man beent over de stoep. „Wat?”, vraagt hij. Of hij iets heeft gemerkt van overheidsmaatregelen tegen mazelen. Hij zegt iets onverstaanbaars. Spreekt hij geen Engels? „No.”

Twee meisjes bij het stoplicht draaien zich even om, om naar de vraag te luisteren. Hun gezichten betrekken, ze zeggen ‘nee’ en lopen weg om vijf meter verderop verder te kletsen.

Foto Drew Angerer

Niets gehoord

In de kinderkledingwinkel La Bebe hangen vijf klanten rond de kassa, jonge moeders, twee hebben baby’s bij zich in een kinderwagen. Op een stoel zit een oudere verkoopster, die informeert wat de enige niet-Joodse gasten komen doen. „Dat moet u aan de baas vragen.” Is de baas er? „Morgenochtend, elf uur.”

De slager van Satmar Meat, op de hoek van Lee Avenue en Middleton Street, zegt kortaf: „Wat is je vraag?” Nee, zegt hij dan, wij hebben van de overheid niks gemerkt. „Ik woon hier ook niet, ik woon in het noorden van de staat.” Maar ook mensen die in Williamsburg werken moeten ingeënt zijn. „Ik heb er niemand over gehoord. Hier is niemand langs geweest. Het beste verder.”

De vrouw achter de kassa van kinderkledingwinkel Casual Place even verderop is iets toeschietelijker, al begint ze met te zeggen dat ze geen tijd heeft. Dan wijst ze op haar smartphone en zegt dat ze informatie heeft gekregen over Boroughpark en Midwood, andere buurten waar respectievelijk 49 en 3 gevallen van mazelen zijn geconstateerd. „Ik heb zelf geen problemen met vaccinaties, hoor”, zegt ze. „Maar ik heb ook geen kleine kinderen.” Aan de kassa is een rijtje gegroeid van vrouwen met kinderkleertjes in hun hand. Ze staren naar de verkoopster. „Het is niet juist voor een vrouw om met u te spreken”, zegt ze.

Hebreeuwse letters

In Williamsburg en het aangrenzende en veel kleinere Greenpoint wonen ruim 61.000 Joden, zo’n 35 procent van de bevolking, schreef het online magazine A Journey through NYC religions in 2018. En het aantal Joden in Williamsburg stijgt snel, volgens dit magazine. „Tussen 2002 en 2011 nam hun bevolkingsgroep met 41 procent toe. (…) De helft van de Joden in Williamsburg is jonger dan 18 jaar.” Wie de buurt binnenrijdt over de Brooklyn Queens Expressway, ziet op de viaducten karavanen van schoolbussen geparkeerd staan met Hebreeuwse letters op de zijkant en de scholen waarvoor ze rijden: Talmud Tora of Kasho, United Talmudic Academy, Bnos Yakov.

Twee bezorgers van Latijns-Amerikaanse komaf staan op de straathoek te praten. De ene draagt een geel T-shirt met daarop Hebreeuwse letters. „Er staat ‘Passover Store’, dat is de winkel waarvoor ik de bestellingen rondbreng.” Dat de mensen in de buurt niet met journalisten willen spreken, verbaast hem niet. „Ze praten ook nauwelijks met ons, alleen als het echt nodig is. Deze mensen vertrouwen niemand, alleen elkaar.”

In deze hechte en gesloten gemeenschap zijn er orthodoxe varianten van het jodendom waarvoor inenting overtreding van religieuze geboden betekent. Dat wordt bevestigd in een online circulerende brochure, The Vaccine Safety Handbook die is geschreven door de ‘Parents Educating and Advocating for Children’s Health’. Naast (anonieme) voorbeelden van kinderen die na inenting ziek werden of zelfs stierven, staan er rabbinale wenken in voor ouders die twijfelen over vaccinatie. „Halachisch [volgens de joodse wet, red.] gesproken heeft niemand het recht om iemand anders diens kinderen tegen zijn wil te laten vaccineren”, schrijven drie rabbijnen. In een cartoon wordt in de brochure aangeduid welke elementen er in de door de gezondheidsautoriteiten goedgekeurde vaccinaties zouden zitten: kwik, geaborteerde foetussen, pindaolie, kinkhoest, antivries, apen- en varkenscellen. De orthodox-Joodse verpleegster Blima Marcus karakteriseerde de brochure op de nieuwssite Gothamist als ‘staatsvijand nummer 1’.

Foto Mark Lennihan

Draconische maatregelen

Af en toe breken epidemieën uit van (kinder)ziektes die bedwongen leken. Dit voorjaar is het een mazelenepidemie, voor het eerst sinds 2000, het jaar dat de ziekte uitgebannen was verklaard. De Centers of Disease Control and Prevention in de Verenigde Staten komen opgeteld tot 465 bevestigde gevallen. Uit Florida, Indiana, Massachussetts en Nevada kwamen in april de eerste meldingen, waarmee het aantal staten met besmettingen is opgelopen tot negentien. De ziekte verspreidt zich – zoals in maart in een district in de staat Washington met 73 gevallen – in hoog tempo onder kinderen die niet zijn gevaccineerd, meestal om religieuze redenen, soms uit een hippere variant van wantrouwen ten aanzien van de medische wetenschap.

Van de 285 gevallen van mazelen die de New Yorkse gezondheidsdienst deze week in de stadswijken Brooklyn en Queens telde, heeft de meerderheid zich voorgedaan onder de Joodse bevolking. In Westchester County, het district dat pal tegen het noorden van de stad aanligt, zijn acht gevallen gemeld, zes in één en hetzelfde Joodse gezin.


Lees ook de column van Pia de Jong: Als ziektekiemen naar Amerika reizen

In Rockland, het district dat aan de overkant van de Hudsonrivier ligt, probeerde de lokale overheid eind vorige maand met draconische maatregelen een uitbraak de kop in te drukken. De overheid verbood niet-gevaccineerde kinderen in openbare gebouwen te komen, zoals kerken, winkels of scholen. De hoogste rechter in de staat draaide de maatregel deze week terug. Een dag later kondigden de bestuurders van het district aan dat ze criteria wilden bedenken om de ongevaccineerde kinderen te dwingen thuis te blijven. Voorzitter Ed Day van Rockland County zei dinsdag: „De gezondheidsdienst laat deze mensen weten: als u toch naar buiten gaat, dan overtreedt u deze maatregel en dan kunt u tot 2.000 dollar boete krijgen. Dus als een buurman u ziet, ons belt en wij vaststellen dat het klopt, dan is dat wat er zal gebeuren.”

„Alle kinderen hier zijn gevaccineerd”, zegt de receptioniste van het Jewish Community Center in Hope Street, Williamsburg. „En als ze niet gevaccineerd mochten zijn, dan zou ik u daar niets over zeggen.” Dit is een buitenschoolse opvang. De receptioniste zit in een klein kamertje naast de ingang en ze is even toeschietelijk als de andere bewoners van de wijk. Volgens haar verplichten schoolbesturen de ouders hun kinderen te laten inenten voordat zij op school worden toegelaten. Hoe kan het dan dat hier scholieren ziek zijn geworden? „Omdat niet elke school dezelfde regels hanteert.”

Staatsenator in New York, Brad Hoylman, stelt voor een bepaling uit de regeling voor vaccinaties te schrappen. Hoylman legde op een lokale tv-zender uit dat voor ouders die hun kinderen niet willen laten inenten, nu een uitzondering gemaakt kan worden om medische of religieuze redenen. Hij wil de niet-medische reden schrappen, zoals Californië dat eerder heeft gedaan. „Er zijn nu in totaal 450 gevallen van mazelen in heel New York”, aldus Hoylman. „Toen Californië deze bepaling doorvoerde hadden ze daar 138 gevallen.”

Source link